Het oogmerk
Photo by Artur Matosyan on Unsplash.
Merwin Feitsma

Merwin Feitsma
2 maart 2019

Wat doet ons oogmerk?

Eerder schreef ik waarom vooruitgang het oogmerk van Mendeleo is. Maar wat betekent dit nu voor ons doen en laten?

Iedere dag neem je ontelbaar veel beslissingen. Sommige groot, de meeste klein. Heel vaak denk je er nauwelijks over na. Maar af en toe sta je voor een dilemma. Een oogmerk fungeert dan als een (moreel) kompas. "Draagt dit bij aan de vooruitgang of niet," vraag ik me dan af. En dat helpt enorm.

Wat is een oogmerk?

Het oogmerk is het hoogste doel van een organisatie. (In het Engelse spreekt men van purpose.) Het is een abstract doel en daarin verschilt het van een missie. Een missie is veel concreter, tijdsgebonden en ook haalbaar. Voor een café zou het oogmerk bijvoorbeeld 'gezelligheid' kunnen zijn. De missie luidt misschien: "Wij willen over drie jaar bekend staan als het gezelligste café in de Spaarndammerbuurt."

Een oogmerk fungeert als een (moreel) kompas.

Wat doet ons oogmerk?

Bij Mendeleo is 'vooruitgang' het oogmerk. Dat beïnvloedt teveel zaken om op te noemen. Ik benoem hier een aantal verschillende, zodat je een idee krijgt hoe die invloed werkt is en wat het resultaat ervan is. Tevens illustreert dit hoe sterk de wisselwerking tussen de diverse componenten van een merk en de marketingmix zijn.

Branding

Het oogmerk heeft een grote rol gespeeld bij het ontwikkelen en het communiceren van diverse aspecten van het merk.

Visie

Een visie dient een beetje beknopt te zijn. Dat betekent dat je keuzes moet maken. Wat komt er wel in en wat niet? Wat is nu het allerbelangrijkste? Het oogmerk is een antwoord op die vraag.

Ik had zoveel ideeën. Zoveel gedachten die ik wilde delen. En veel daarvan hingen ook nog eens zodanig met elkaar samen, dat het een onlogisch verhaal zou worden als ik bepaalde aspecten weg zou laten. Het oogmerk loste dat op. Het was de essentie van de visie in één woord. Daarmee werd duidelijk welke aspecten erin zouden moeten en welke niet.

Indirect was het oogmerk ook de aanleiding voor dit blog. Ik bedacht dat alles wat ik uit de visie moest schrappen, maar wel graag wilde delen, goed op zijn plek zou zijn in een weblog.

Logo

De woorden van de visie worden ondersteund met een visuele weergave van het idee. Het logo is daar een afgeleide van, zoals je hier kunt lezen.

Kernwaarden

Veel ontwerpprocessen kennen een divergentie- en een convergentiefase. Tijdens het divergeren probeer je zoveel mogelijk ideeën te bedenken; bij het convergeren selecteer je de beste. Deze aanpak hanteerde ik ook bij het formuleren van de kernwaarden. (Meer daarover in een later stukje.)

Je kunt het oogmerk als de ultieme kernwaarde beschouwen. Deze kwam bovendrijven in de divergentiefase. Toen ik me realiseerde dat vooruitgang het oogmerk moest zijn, werd het heel makkelijk om aanvullende en ondersteunende kernwaarden te selecteren.

De naam

Zonder 'vooruitgang' als oogmerk, had Mendeleo niet Mendeleo geheten. Het is een verbastering van Maendeleo, wat letterlijk 'vooruitgang´ betekent. Het is mooi om het oogmerk te verweven met de naam, maar dat is soms makkelijker gezegd dan gedaan. Lees hier hoe dit proces verliep.

Doelgroep

In een eerdere post schreef ik dat onze doelgroep zogenaamde ‘ontplooiers’ zijn. Die ontplooiers kenmerken zich o.a. doordat ze vooruitstrevend zijn. Zij zullen zich sneller identificeren met ons oogmerk dan meer behoudende types. En dus zal het makkelijker zijn om hen aan te trekken.

Projecten

We leven in een interessante tijd; veel ontwikkelingen gaan razendsnel. Vergeleken met onze jagende en verzamelende voorouders lijken wij wel goden, behept met magische krachten (lees: voorzien van moderne technologie).

Anderzijds staan we voor een groot aantal gigantische uitdagingen. De geneeskunde heeft nog een lange weg te gaan, we verbruiken onze grondstoffen in rap tempo, we communiceren vaak erg moeizaam, dagelijks sterven er nog steeds mensen aan honger, dorst, ziekte, oorlog, ongelukken enz.

Al die uitdagingen staan de vooruitgang in de weg. Dat besef, in combinatie met ons oogmerk, maakt het bestaan van Mendeleo zinvol. We proberen deze uitdagingen aan te pakken in onze projecten.

Een oogmerk geeft betekenis aan je werk.

Samenwerking

Als vooruitgang zo belangrijk is, dan is er in principe geen ruimte voor destructie. In ieder geval niet wanneer die de vooruitgang belemmert of zelfs teniet doet.

Het tegenovergestelde, constructie, staat daarom hoog in ons vaandel. In het groot en in het klein. Niet alleen in de projecten die we kiezen, maar ook in de manier waarop we dagelijks met elkaar omgaan. Kritisch zijn (op elkaar) is goed, maar altijd constructief. Dit komt terug in onze kernwaarde ‘samenwerking’.

Het oogmerk bepaalt hoe we met elkaar omgaan.

Concurrentie

  • Samen sterk.
  • Vele handen maken licht werk.
  • Eendracht maakt macht.

Zulke spreuken onderschrijven het idee dat samenwerking bijdraagt aan vooruitgang. Het omgekeerde is ook waar: verdeeldheid leidt tot conflicten. En tijdens conflicten stagneert vooruitgang en overheerst destructie. Zelfs voor de winnaar van een strijd zijn er immers kosten.

Dat geldt ook bij concurrentie: ook als je aan het langste eind trekt, kom je niet ongeschonden uit de strijd. Bij de verliezer zijn de kosten vaak nog hoger. Voordat je me naïef noemt: concurrentie bestaat. De vraag is hoe je ermee omgaat. Doordat vooruitgang ons oogmerk is, kiezen wij ervoor om op zoek te gaan naar samenwerking, ook met onze concurrenten.

Je probeert je altijd te onderscheiden van je concurrentie. Dat betekent dat elke concurrent zijn eigen sterktes en zwaktes heeft. Dat betekent ook dat je elkaar kunt aanvullen en versterken. Wij staan daar voor open. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat dat ook altijd lukt. Het punt is dat een oogmerk je houding kan bepalen.

Innovatie

Zonder innovatie geen vooruitgang. Ons oogmerk dicteert dat innovatie essentieel is voor ons werk. (Vandaar dat het direct onder de naam vermeld staat.) Het betekent ook dat projecten die niet vernieuwend zijn, niet interessant voor ons zijn. Een beetje reclame maken voor een overbodig of achterhaald product, ligt ons dan ook totaal niet. Een bestaand product in een andere kleur lanceren -alleen om de aandacht van de consument te krijgen- zul je ons niet snel zien doen. Het is tijdverspilling.

Zingeving

Een gezond bedrijf maakt in principe winst. Dat is noodzakelijk voor het voortbestaan. En voor sommige bedrijven is het een doel op zich; zij streven naar winstmaximalisatie en dat is tevens hun oogmerk.

De meeste mensen die ik spreek, halen hun voldoening uit iets anders. Wat dat is, verschilt per persoon. De een geniet van de inhoud van zijn vak, een ander gaat het om waardering, een derde geniet van het opbouwen van een mooie organisatie enz.

Het oogmerk van Mendeleo is vooruitgang. Mijn leven moet om meer gaan dan alleen geld verdienen en dat weer uitgeven. Aan het einde wil ik mijn succes niet afmeten aan het tegoed op mijn bankrekening, maar aan de bijdrage die ik heb geleverd aan de vooruitgang.

Dank je! We hebben je aanmelding ontvangen.
Bijna goed. Check nog even of alles klopt.